Copyright 2019 - Custom text here

Lekcja 1

Temat: Lekcja organizacyjna.

Historia est vitae magistra.

VIvere est militare.

Per apera ad astra.


 

Lekcja 2

Temat: Czas i przestrzeń.

100 lat = 1 wiek

1000 lat = 10 wieków = 1 milenium

Rysowanie osi czasu i odnajdywanie na niej dat

Określanie z podanej daty wieku i połowy

7 kontynentów i 4 oceany

6 największych regionów Polski

Sąsiedzi Polski ze stolicami

Największe miasta Polski: Warszawa, Kraków, Wrocław, Łódź, Gdańsk, Szczecin, Poznań, Gniezno, Lublin


 

Lekcja 3

Temat: Prehistoria.

Prehistoria to pierwszy okres w dziejach świata trwający od Wielkiego Wybuchu do wynalezienia pisma.

Periodyzacja dziejów świata:

ok. 13 mld lat temu - Wielki Wybuch

PREHISTORIA

ok. 3000 r. p.n.e. - pismo i pierwsze państwa

STAROŻYTNOŚĆ

476 r. – upadek Ces. Zachodniorzymskiego

ŚREDNIOWIECZE

1492 r.- odkrycie Ameryki przez K. Kolumba

NOWOŻYTNOŚĆ

1789 r. - wybuch Rewolucji Francuskiej

“XIX WIEK”

1914 r.- wybuch I wojny światowej

“XX WIEK”

1991 r. - upadek Związku Sowieckiego

„XXI WIEK”


 

Lekcja 4

Temat: Powstanie świata, życia i człowieka.

Powstanie świata

Nie wiemy jak powstał nasz świat, ale wiemy, że nie istnieje od zawsze. Prawdopodobnie zaczął się w wyniku Wielkiego Wybuchu (ok. 13 000 000 000 lat temu), po którym kosmos zaroił się od galaktyk, jedną z nich jest Droga Mleczna, czyli nasza galaktyka. Droga Mleczna składa się z miliardów gwiazd, a jedną z nich jest Słońce, wokół którego krąży osiem planet: Merkury, Wenus, Ziemia, Mars, Jowisz, Saturn, Uran i Neptun. Ziemia przez długi czas była skalistą pustynią, ale wśród innych planet wyróżniało ją to, że miała wodę.

 Powstanie życia

Nie wiemy jak powstało życie na Ziemi, ale wiemy, że zaczęło się od pierwszej komórki zdolnej do rozmnażania. Ewolucja spowodowała, że życie na Ziemi stało się bardzo różnorodne, a wśród licznych roślin i zwierząt królowały niegdyś dinozaur.  Prawdopodobnie w wyniku uderzenia asteroidy (ok. 65 000 000 lat temu) wybuchły jednocześnie wszystkie wulkany i zadymiły atmosferę tak, że promienie słoneczne przestały docierać do ziemi. Zginęła większość roślinności, potem zwierzęta roślinożerne, mięsożerne i padlinożerne. Po latach popiół wulkaniczny opadł chowając szczątki dinozaurów. 

 Powstanie człowieka

Nieliczne rośliny i zwierzęta przetrwały kataklizm, więc dzięki rozmnażaniu po milionach lat Ziemia znów zaroiła się od życia. Dinozaurów już nie było, za to jednym z nowy stworzeń był znacznie groźniejszy drapieżnik - homo sapiens, czyli człowiek myślący. Od początku istnienia musieliśmy walczyć o przetrwanie, a ponieważ nie znaliśmy ani hodowli zwierząt ani uprawy ziemi, byliśmy skazani na poszukiwanie żywności wśród dzikiej przyrody. Ta konieczność uczyniła nas koczownikami.


 

Lekcja 5

Temat: Od koczowniczego do osiadłego trybu życia.

Ludzie nie znając rolnictwa żyli w jaskiniach ze zbieractwa, łowiectwa i myślistwa oraz nieustannie wędrowali za migrującymi zwierzętami. Ludzie pierwotni nosili ubrania ze skór, używali narzędzi z kamienia łupanego (stąd epoka kamienia łupanego, czyli paleolit), a ogień krzesali krzemieniami lub pozyskiwali z pomocą łuku ogniowego. Zmarłym urządzano bogate pogrzeby, rzeźbiono figurki bóstw i malowano na ścianach jaskiń obrazy zwierząt.

Rewolucja neolityczna, czyli od ziarenka do bochenka

Około 10 000 lat temu człowiek odkrył największy wynalazek w dziejach, czyli sztukę rolnictwa - hodowlę zwierząt i uprawę ziemi. Uprawa ziemi jest trudniejsza od hodowli, ale bardziej wydajna, dobrym przykładem może być uprawa zboża: najpierw spulchnianie ziemi, czyli oranie za pomocą radła ciągniętego przez konie (dziś traktor ciągnie pługi)-> siew ziarna kiedyś wykonywano ręcznie (dziś są siewniki)-> podlewanie i pielenie, czyli wyrywanie chwastów (dziś są spryskiwacze i środki chemiczne)-> żniwa, czyli ścinanie zboża z pomocą sierpa lub kosy (dziś są kombajny)-> młócenie, czyli oddzielanie ziaren od kłosa cepem (dziś robi to kombajn)-> przewiewanie, czyli oddzielanie ziaren od plew wiejadłem (dzisiaj to też robi kombajn)-> mielenie ziaren zboża na mąkę w żarnie napędzanym ręcznie, przez zwierzęta, wodę lub wiatr (dziś są młyny elektryczne)->pieczenie ciasta na chleb w piecu.

Osiadły tryb życia – dzięki rolnictwu ludzie mieli mnóstwo żywności:

- nie musieli wędrować za dzikimi zwierzętami, więc zamieszkali na stałe w wioskach

- nie musieli wszyscy zajmować się rolnictwem, więc powstała specjalizacja pracy (zawody) i miasta,

- ok. 3 000 r. p.n.e. rozpowszechniła się sztuka pisania oraz powstały pierwsze państwa.

 


Lekcja 6

Temat: Starożytność.

1) Sumerowie wynaleźli pismo klinowe, transport kołowy i koło garncarskie.


2) Babilonia opracowała kodeks Hammurabiego i wiszące ogrody króla Nabuchodonozora II dla królowej Semiramidy oraz wzniosła słynną bramą Isztar w Babilonie.


3) Asyria zasłynęła z licznych podbojów i brutalnego panowania nad podbitymi ludami.


4) Egipt zbudował pierwszą na świecie piramidę Dżesera (tzw. schodkowa); największe na świecie piramidy: Cheopsa, Chefrena i Mykerinosa (oraz Sfinksa) w Gizie; świątynię boga Re za faraona Ramzesa II; grobowiec dla Tutenchamona w Dolinie Królów, odkryty przez Howarda Cartera; latarnię morską i wielką bibliotekę w Aleksandrii za faraona Ptolemeusza (jednego z wodzów Aleksandra Wielkiego). Ostatnim faraonem była Kleopatra, pokonana przez Rzymian.


5) Izrael został założony przez Żydów - pierwszy naród wierzący w jednego Boga Jahwe (monoteizm); król Salomon zbudował dla Niego Świątynię Jerozolimską, w której przechowywano Arkę Przymierza z tablicami Dekalogu, spisanego przez Mojżesza na górze Synaj.


6) Fenicja dała światu pieniądze i pismo fonetyczne oraz założyła w Afryce sławną Kartaginę.


7) Indie słynęły z rzadkich roślin (pieprz, cynamon, goździki) oraz politeistycznej religii zwanej hinduizmem (Brahma, Wisznu, Siwa, system kastowy od braminów do pariasów, reinkarnacja).


8) Chiny sprzedawały przez Jedwabny Szlak papier, porcelanę i jedwab, a cesarz Shi Hunagdi zjednoczył państwo, zbudował pierwszy Wielki Mur oraz ogromne mauzoleum z terakotową armią.


9) Persja za króla Cyrus II Wielkiego stała się pierwszym w historii imperium, czyli wielonarodowym i potężnym państwem, które sięgało od Egiptu, aż po granice Indii.


10) Grecja słynęła z rozdrobnienia (miasta państwa – polis) oraz wybitnych ludzi takich jak: 
Tales (mierzenie piramid), Pitagoras (a2+b2=c2), Archimedes (wyporność wody), Hipokrates (medycyna), Herodot (historia „Dzieje”), Klaudiusz Ptolemeusz (teoria geocentryczna), Sokrates (etyka), Platon („Dialogi”), Arystoteles („Corpus Aristotelicum”), Homer („Iliada” i „Odyseja”), Sofokles („Król Edyp” i „Antygona”), Myron („Dyskobol”), Fidiasz („Zeus Olimpijski” w Olimpii gdzie od 776 r. p.n.e. były igrzyska i „Atena” w Partenonie), Nike z Samotraki, Wenus z Milo, Grupa Laokoona. Grecy byli też wybitni w architekturze: styl dorycki, joński i koryncki, Partenon na Akropolu w Atenach, amfiteatr w Epidauros, świątynia Artemidy w Efezie, Kolos Rodyjski. Umieli też wojować: wojna trojańska, wojny perskie (Maraton w 490 r. p.n.e., Termopile).


11) Macedonia za króla Filipa II podbiła Grecję, a jego syn, Aleksander Wielki Persję (bitwa pod Gaugamelą 331 r. p.n.e.), co rozsławiło kulturę grecką (hellenistyczną) na Bliskim Wschodzie.

12) Rzym według legendy został założony w 753 r. p.n.e. przez Romulusa i Remusa, a naprawdę przez plemię Latynów (stąd język łaciński). Po okresie monarchii Rzymianie wynaleźli ustrój republikański (2 konsulów, Senat i trybuni ludowi z prawem weta wybierani przez Zgromadzenie Ludowe), który sprawiał, że obywatele mieli poczucie odpowiedzialności za ich wspólną ojczyznę. Po podbiciu Italii i ustaleniu granicy na Rubikonie, Rzym podbił potężną Kartaginę (wojny punickie) i wiele innych terenów wokół Morza Śródziemnego. Juliusz Cezar podbił Galię i stał się dyktatorem, wprowadził kalendarz juliański i wiele reform przeciw patrycjuszom na rzecz plebejuszy. W 44 r. p.n.e. został zamordowany przez senatorów, ale pomścił go Oktawian August, podbił Egipt Kleopatry, stał się pierwszym cesarzem i uczynił Cesarstwo Rzymskie największą potęgą świata. Kultura Rzymu zachwycała podbite ludy i sprawiła, że szybko się romanizowały: drogi, akwedukty, termy, łuki triumfalne, Forum Romanum, Koloseum, Circus Maximus, Panteon, Horacy i Wergiliusz (poeci), Liwiusz (historyk), Cycero (retor), Marek Aureliusz (filozof). Rzym słynął też z okrucieństwa (krzyżowanie), niewolnictwa („mówiące narzędzia”) i walk gladiatorów. Cesarz Neron w 64 r. rozpoczął krwawe prześladowania chrześcijan, które zakończył Konstantyn Wielki. On też założył drugą stolicę – Konstantynopol, a jego następcy podzielili Rzym na dwie części. Cesarstwo Zachodniorzymskie upadło w 476 r. podbite przez plemiona Germanów, a Cesarstwo Bizantyjskie przetrwało aż do 1453 r. gdy zostało zniszczone przez islamską Turcję.

 


 W zawiązku z trudnościami w uzyskaniu od pociech wyczerpującej informacji na temat zbliżającego się drugiego sprawdzianu z historii, pragnę w tym miejscu bezpośrednio i wyczerpująco wyjaśnić jak się sprawy mają.

PAKIET PODSTAWOWY

Pod powyższym linkiem zamieściłem plik PDF z czterema stronami do wydruku. Dwie z nich to kolorowe obrazki, które powinno się wydrukować także w kolorze, aby spełniły swoje zadanie. Tekst jest zapisany czcionką Arial o wielkości 12, więc nie jest to drobny druczek, ale normalna i czytelna forma. Po wydrukowaniu te cztery strony należy skleić przeźroczystą taśmą klejącą i jako plakat powiesić na ścianie lub drzwiach w miejscu łatwo dostępnym dla dziecka. To jedna z najskuteczniejszych technik zapamiętywania – gdy wiedza jest możliwa do ogarnięcia jednym spojrzeniem, jest łatwo dostępna, wręcz rzuca się w oczy i zachęca do codziennych, kilkuminutowych powtórek. W ten sposób można uczyć się słówek z języków obcych, części ciała z biologii czy czegokolwiek innego. Warto też zaznaczać kolorowym nakreślaczem te fragmenty, które sprawiają najwięcej trudności albo dorysowywać obok charakterystyczne symbole – wszystko co pomoże używać tzw. pamięci wzrokowej.

Informacje zamknięte w rozdziałach „prehistoria” i „starożytność” to pewnego rodzaju wiedza w pigułce, esencja, skompresowana notatka zawierająca wyłączenie to co najważniejsze. Zwracam uwagę, że jest to wiedza w 100% omówiona na lekcjach, zatem jeśli dziecko czegokolwiek nie rozumie, to oznacza, że albo nie było na danej lekcji, albo coś mu umknęło z pamięci – w takich sytuacjach trzeba koniecznie przeczytać odpowiedni fragment z podręcznika lub umówić się z mną na konsultacje po jednym z kółek historycznych.

I teraz najważniejsze. 90% pytań na sprawdzianie będzie właśnie z tego Pakietu. Tylko te dwie strony z wiedzy – bez obrazków, które są ilustracją pomagającą w nauce. Zatem z wiedzy zawartej na tych dwóch stronach będzie można otrzymać ocenę bardzo dobrą. Uczniowie pragnący oceny celującej winni doczytać rozdziały od strony 43 do 86. Jeśli uczeń popełni jakieś błędy w części z Pakietu, a wykaże się wiedzą z podręcznika, wówczas te punkty uzupełnią tamte braki i też będzie mógł otrzymać piątkę.

Nie wstawiam punktów minusowych (za złe odpowiedzi).

Nie oceniam ortografii (choć ciągle sumienie mi wyrzuca, że powinienem).

PS. W zawiązku z rozmaitymi przeciwnościami, wszystkie sprawdziany klas piątych zostały przeniesione na pierwszą lekcję w styczniu.

PS2. Ponieważ najróżniejsze przeciwności uniemożliwiły mi omówienie całego Rzymu, sprawdzian będzie obejmował PRAWIE cały Pakiet – do zdania, gdzie występuje Juliusz Cezar!

W razie pytań proszę pisać na Librusie.